Winterlessen
 

Dieren in de winter tekenen

Als tekenopdracht zou je de kinderen dieren kunnen laten tekenen in de winter. Hierbij kun je denken aan dieren die in winterslaap zijn, maar ook in de tuin, zoals tuinvogels of vogels als eenden en dergelijke bij een wak in het ijs.

Geef een van de bovenstaande opdrachten en laat de kinderen dit zo waarheidsgetrouw tekenen. Je kunt op die manier de voorkennis van de kinderen ook testen. Dan zou je dit aan het begin van de winter
kunnen doen. Je kunt het ook als een testje gebruiken aan de hand van de informatieve lessen over de winter.

De onderstaande link verwijst naar een pagina waar veel informatie wordt gegeven over hoe de dieren de winter (in Nederland) doorkomen. Handig als informatie voor een informatieles, maar ook als naslagwerk.

 http://www.dierennieuws.nl/red/art/di00006.htm

Kale boom knutselen

Een kale boom knutselen kun je met vele materialen doen. Ik heb ervoor gekozen om het te doen met scheuren van papier.

Voor het maken van een kale boom ben je nodig:

- Bruin papier (om te scheuren)
- Wit papier (om het op te plakken)
- Lijm

De kinderen gaan repen papier scheuren van het bruine papier in de vorm van een stam. Daarna gaan ze repen scheuren voor de takken en takjes. Hier mogen best eisen aan gesteld worden. In groep 1 natuurlijk minder dan in groep 7 en 8. Het effect van het scheuren is veel mooier dan dat je de kinderen de boom laat uitknippen.

Om te vatieren zou je er ook voor kunnen kiezen om i.p.v. het bruine papier de krant te gebruiken om de boom van te scheuren. Zo krijg je weer een heel ander effect. Zo kun je van alles gebruiken hiervoor. Het leuke is dat het elke keer er weer anders eruit komt te zien.

Winterlandschap tekenen

Voor deze opdracht heb je nodig:

- Zwart papier
- Witte potloden

De kinderen maken een sneeuwlandschap, door met witte potloden te tekenen op zwart papier.
Het effect dat ontstaat is erg leuk.

Informatieve les

In het onderwijs is het niet alleen maar knippen, plakken en tekenen. Er moet ook wat worden geleerd.

Ook bij de winter horen natuurlijk informatieve lessen. Je zou hiervoor de onderstaande site kunnen gebruiken.
Dit gaat over de dieren in de winter en hoe ze overleven. Onder andere vindt u er welke dieren in winterslaap
gaan en welke niet.

http://www.dierennieuws.nl/red/art/di00006.htm

Dierensporen zoeken

Als het gesneeuwd heeft is het mooi wit in het bos. Nog een voordeel is dat je makkelijk de sporen van dieren kunt vinden. In de sneeuw vallen uitwerpselen, pootafdrukken en achtergelaten voedselresten goed op. Een voordeel waar we mooi van kunnen profiteren.

Ga met de kinderen het bos in op zoek naar dierensporen. Als hulp heeft "Natuurmonumenten" hele handige zoekkaarten ontwikkeld met dierensporen. Deze zijn voor een acceptabele prijs te verkrijgen bij o.a. de bezoekerscentra en via de internetsite.

www.natuurmonumenten.nl

Deze zoekkaarten zijn ook het jaar erna weer goed bruikbaar. Ze blijven het mooist als je ze lamineert.

Egelhotel maken

Deze les is vooral geschikt met de lagere groepen, omdat hun beleving en verwondering voor
bepaalde dingen anders is dan die van de hogere groepen.

Ik heb dit uitgevoerd n.a.v. een les over dieren die in winterslaap gaan van huisje, boompje, beestje in groep 3.
De leerlingen gingen er helemaal in op.

Het is heel simpel. Je neemt een houten aardappelkratje, waar je als je hem op de kop zet (als een soort huisje) de onderste plank uit haalt. dit wordt de ingang voor de egel. Zoals je misschien wel weet overwinteren egels onder een hoop bladeren. Dat moeten we met het egelhotel ook realiseren. We nemen het aardappelkistje mee naar het bos of een verlaten hoekje in de bosjes op het schoolterrein. Hier zetten we het kistje neer (als een huisje). Het is nog niet af. De Egel wil slapen onder een hoop bladeren, maar wij hebben alleen nog maar een kistje. De kinderen gaan nu stukken schors zoeken om het kistje mee te bekleden. Als het kistje bijna niet meer te zien is door de schors gaan de kinderen er bladeren overheen gooien, zodat het een mooie hoop bladeren wordt, met aan één kant een ingangetje. Als je niet wilt dat deze ingang verstopt wordt onder bladeren, dan kun je dit een beetje stutten met schors, zodat de ingang vrij blijft.

De kinderen waren bij mij dolenthousiast en erg benieuwd of er een egel in zou komen. Als er een egel in komt, zorg dan dat die niet in zijn winterslaap wordt gestoord, anders kan het wel eens verkeerd met hem aflopen.

Erwtensoep maken

Natuurlijk hoort Snert of Erwtensoep ook bij de winter. Het leuke is dat je het in de klas makkelijk zou kunnen klaarmaken. Hierbij zou je aandacht kunnen besteden waarom het vooral in de winter wordt gegeten en welke groenten e.d. er in moeten. Het is het leukst om de kinderen zelf de ingrediënten te laten snijden en de hoeveelheid te laten bepalen voor meerdere mensen. Hierbij besteed je ook weer aandacht aan het rekenen met verhoudingstabel. (in de hogere groepen) In de lagere groepen kun je laten zien hoe je iets moet klaarmaken m.b.t. het eten.

Hieronder een gerecht om zelf erwtensoep te maken met verse ingrediënten:
Afkomstig van: http://www.ned.univie.ac.at/non/landeskunde/nl/h6/linkk6d.htm

Erwtensoep

400 gram groene erwten of spliterwten
2 liter water
2 grote uien
2 dikke preien
1 bosje selderij
1 kleine selderijknol
2 varkenspoten
peper
tijm
kruidnagelpoeder
1 laurierblad
zout naar smaak
1 rookworst
150 gram rookspek
2 aardappelen
1/2 bosje peterselie
roggebrood of bruinbrood

Was de erwten. Breng 1 1/2 liter water aan de kook en voeg de erwten toe. Breng de massa al roerende aan de kook. Neem de pan van het vuur en laat de erwten tenminste 8 uur weken. Indien u spliterwten gebruikt, behoeven deze niet te worden geweekt. Breng de erwten met het (week)water en de klein gesneden ui aan de kook. Maak de prei, de selderij en de selderijknol schoon en snijd de groenten fijn. Voeg deze aan de erwten toe. Was de varkenspoten en voeg deze met peper, tijm, kruidnagelpoeder en laurierblad toe. Voeg 1/2 liter water en zout naar smaak aan liet mengsel toe. Laat de erwten en de groenten langzaam gaar worden. Voeg de rookworst, het rookspek en de in blokjes gesneden aardappelen toe en laat het geheel nog eens ca. 20 minuten zachtjes doorkoken. Neem de varkenspoten, de worst en het spek uit de soep. Roer nu de soep net zolang tot er een mooie, gladde soep ontstaat. Gebruik eventueel een mixer. Doe de varkenspoten en de in plakjes gesneden rookworst terug in de pan. Breng de soep op smaak niet zout. Roer de gewassen en fijngesneden peterselie door de soep. Serveer de erwtensoep met rogebrood of bruinbrood en in dunne plakken gesneden spek.

Het volgende recept is overgenomen uit: N.N.: De Nederlandse keuken. Enkele traditionele recepten uit de Nederlandse keuken, uitgegeven door het ministerie van Buitenlandse Zaken, afdeling Voorlichting Buitenland, s.d., p. 1

Op onderstaande link staan gerechten voor erwtensoep uit de geschiedenis. Erg leuk om een geschiedenisles aan te besteden in combinatie met (natuur) het koken van erwtensoep (snert).

http://www.coquinaria.nl/recepten/03.5histrecept.htm